जंगले नष्ट करून शाळा, कॉलेज, आयटी पार्क उभारणे – ही खरी प्रगती आहे का?

 

जंगले नष्ट करून शाळा, कॉलेज, आयटी पार्क उभारणे – ही खरी प्रगती आहे का?

आपल्या देशात विकासाच्या नावाखाली अनेक ठिकाणी जंगले नष्ट करून तेथे खासगी शाळा, कॉलेज, आयटी पार्क आणि मोठे प्रकल्प उभारले जात आहेत. काहींना हे प्रगतीचे लक्षण वाटते, पण खरं तर हा एकतर्फी विकास असून त्याचे गंभीर दुष्परिणाम पुढे दिसून येतात.

१) पर्यावरणीय परिणाम

• जंगले नष्ट झाली की पावसाचे प्रमाण व पॅटर्न बदलतात.
• भूजल पातळी घटते आणि दुष्काळाचे प्रमाण वाढते.
• हवेतील प्रदूषण आणि उष्णता वाढते, हवामान संतुलन बिघडते.

२) मानवी जीवनावर परिणाम

• प्रदूषित हवा आणि पाणी यामुळे आरोग्याच्या समस्या वाढतात.
• पूर, दुष्काळ, उष्णतेच्या लाटांसारख्या आपत्तींचा धोका वाढतो.

३) आर्थिक परिणाम

• शाळा-उद्योग तात्पुरता नफा देतात, पण दीर्घकालीन नुकसान अधिक असते.
• शेती, पाणी संसाधने आणि ग्रामीण अर्थव्यवस्था मोठ्या प्रमाणात कोलमडते.

४) खरी प्रगती कशी असावी?

• जंगल वाचवूनच शाळा, उद्योग उभे करणे.
• नवीन बांधकामासाठी पडीत / वाळवंटी जमीन वापरणे.
• ग्रीन टेक्नॉलॉजीचा वापर करून कमी जागेत जास्त सुविधा निर्माण करणे.
• विकास आणि निसर्ग यांचा समतोल राखणे.

थोडक्यात: जंगले कापून विकास करणे म्हणजे स्वतःच्या पायावर कुर्‍हाड मारण्यासारखे आहे. खरी प्रगती तीच, जी पुढच्या पिढ्यांना शुद्ध हवा, पाणी आणि सुरक्षित पर्यावरण देईल.

---

लेखक: अरुण रामचंद्र पांगारकर

प्रणेता: श्रमिक क्रांती – गरीबांचा आवाज

आपले मत काय?
कृपया खाली कमेंटमध्ये लिहा आणि हा लेख इतरांपर्यंत जरूर पोहोचवा!